Uzmanından tiroid hastalarına ‘doğru beslenme’ uyarısı

İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Semiha Kaplan Ayaydın, Tiroid hastaları için beslenmenin püf noktaları hakkında bilgiler verdi.

Birtakım yiyecekleri yemenin yahut kimilerinden kaçınmanın hipotiroidi olan şahıslarda tiroid işlevini büsbütün iyileştireceğine dair kesin ispat olmadığını söyleyen Uzm. Dr. Semiha Kaplan Ayaydın, birtakım diyet değişikliklerinin tiroid hormonunun gerektiği üzere çalışmasına yardımcı olabileceğini söyledi.

Uzm. Dr. Semiha Kaplan Ayaydın, “Öncelikle, yanlışsız besinler ve ilaç kombinasyonu tiroid işlevini düzgünleştirmeye ve semptomları en aza indirmeye yardımcı olabilir. Mevsim meyve ve sebzelerine, sağlıklı yağlara, protein kaynaklarına ve lifli karbonhidratları içeren yiyeceklerin daha çok tüketilmesi gerekiyor” dedi. 

“İYOT KURAL LAKİN SANILANIN TERSİNE DENİZ TUZUNDA İYOT YOK”

Tiroid hormonu üretimi için, dolanımda diyet yoluyla yahut desteklerle alınan kâfi düzeylerde iyodür gerektirdiğini söyleyen Uzm. Dr. Semiha Kaplan Ayaydın, “Yetersiz iyot, bir kişiyi hipotiroidizm geliştirme yahut kötüleştirme riski altına sokar. Ulusal Akademiler Tıp Enstitüsü, yetişkinlerin günde 150 g iyot almasını tavsiye ederken, gebe ve emziren bayanlara daha yüksek ölçüler tavsiye edilir (sırasıyla 220 g / gün ve 290 g / gün). Yaygın diyet iyot kaynakları ortasında iyotlu tuz, deniz eserleri (deniz yosunu ve balık dahil) ve birtakım ekmekler ve tahıllar bulunur. Deniz tuzunun ismine karşın doğal olarak iyot içermediğine dikkat etmek kıymetlidir. İyot düzeyleri bir kişinin idrarında yahut kanında ölçülebilmesine karşın düzeyler sırf son birkaç gündeki iyot içeriğini yansıtacağı için pek bir yararı yoktur. Çok fazla iyot almak, fazla iyot (iyot kaynaklı hipotiroidizm) yahut çok tiroid hormonu (iyot kaynaklı hipertiroidizm) sonucu tiroidin işlevin bozulmasına neden olur. Bu nedenle, Amerikan Tiroid Derneği günlük doz başına, 500 g iyot içeren desteklerden kaçınılmasını önermektedir” diye konuştu. 

Genel olarak lahana, brokoli ve karnabahar üzere guatrojen olarak isimlendirilen besinlerin tiroid hormonu üretimini azaltacağı için tüketiminden kaçınılması gerektiği söyleyen Uzm. Dr. Semiha Kaplan Ayaydın, “Daha yakın tarihli klinik çalışmalar, bu sağlıklı yiyecekleri yemeyi büsbütün bırakmaya muhakkak gerek olmadığını doğrulamaktadır. Makul ölçülerde turpgil sebzelerden istikrarlı bir diyet öneriyoruz. Sorunun turpgil zerzevat tüketimi ve tiroid sıhhati açısından neyin makul olduğuna dair çok az delil olmasıdır” formunda konuştu. 

Uzm. Dr. Semiha Kaplan Ayaydın, kelamlarına şöyle devam etti:

Soya eserleri, östrojen gibisi tesirleri nedeniyle diyetle soya alımının hipotiroidizm riskini artırabileceği öne sürülmüştür. Yetişkin hastalarımıza makul, olağan ölçüde soya tüketiminin çoklukla inançlı olduğunu tavsiye ederiz. Hipotiroidizmli bir hasta tiroid hormon ilaçları ile tedavi ediliyorsa soyadan büsbütün kaçınmak için hiçbir neden yok. Selenyum, tiroid hormonu metabolizması için değerli bir mikro besin olduğu söyleniyor. ABD’de erkeklerde ve gebe olmayan, emzirmeyen bayanlarda selenyum için önerilen günlük selenyum ölçüsü 55 g’dır. Selenyumun en varlıklı diyet kaynakları deniz eserleri ve sakatat etleridir.

– ABD diyetindeki tipik kaynaklar ekmekler, tahıllar, et, kümes hayvanları, balık ve yumurtadır. Birtakım çalışmalar, otoimmün tiroid hastalığında selenyum desteğinin faydalı olabileceğini öne sürüyor. Zira düşük düzeyler, guatr ve tiroid nodülleri için artan risklerle ilişkilendirilmiştir. Bununla birlikte, selenyum almanın tiroid işleviyle olan bağlantısı belirsizliğini korumaktadır.

– Tiroid hastalığına yarar sağlamak hedefiyle hastalarımıza genel olarak selenyum desteği önermiyoruz fakat tiroid bezi fazla çalışan graves hastalarında bir istisna olduğunu bazen gözlerde büyüme yapan bu rahatsızlıkta selenyum desteği hayat kalitesini ve göz hastalığının seyrini güzelleştirebiliyor.

–  Avrupa Tiroid Derneği ve Avrupa Graves Orbitopatisi Kümesi, bu tıp hastalar için 6 aylık bir kurs olarak günde 200 mg öneriyor. Tiroid hormonunun sentezinde daha evvel değerli yere sahip olduğu söylenen çinko, bakır, magnezyum, florür, glütensiz beslenmenin tiroid hastalığı olan yahut olmayan hastaların sıhhatinde bir rol oynayıp oynamadığına dair hiçbir data yoktur. Sızdıran bağırsak sendromunun, şekersiz bir diyetin yahut probiyotik kullanımının tiroidi etkileyip etkilemediğine dair kesin bir bilgi de yoktur.

– Hashimoto tiroiditi olan ve olmayan hastalar ortasındaki besin tüketim alışkanlıklarındaki farklılıkları araştıran yeni bir çalışma, Hashimoto tiroiditi olan hastaların daha fazla hayvansal yağ ve işlenmiş et yemeye eğilimli olduğunu, buna rağmen bu rahatsızlığı olmayanların daha fazla kırmızı et, tam tahıl ve bitki yemeye eğilimli olduğunu buldu. Son olarak, kahve ve çayın tiroid kanseri riski üzerinde hiçbir tesiri olmadığı görülmektedir lakin kahve hipotiroidizm tedavisi gören şahıslarda oral emilimi azaltmaktadır. Çeşitli tiroid hastalıkları için önleyici yahut tedavi edici bir casus olarak D vitamininin potansiyel yararı belirsizliğini korumaktadır.